Demiröz, DidemŞahin, Alper2026-04-212026-04-212025https://hdl.handle.net/123456789/9024https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=KOgdn9H3uVnWeb15j2W4hzmgBnCS-lnAlfUgz7C5obaexS8UkSRJhTD5LQHwvIOsİnsanlık tarihi süresince, bireylerin ihtiyaçlarını gidermek ve yaşamsal faaliyetlerini yerine getirmek için çeşitli ticari faaliyetlere girdiği görülmektedir. Endüstrinin gelişimi, modernitenin ve kapitalist üretim sisteminin benimsenmesi ve son olarak da yaşanan dijital devrim, toplumsal yapıyı ve kurumları doğrudan etkilediği gibi kamu yönetimi, sosyoloji, iktisat, işletme, psikoloji gibi birçok alanda değişimler oluşturmaktadır. İşletmelerin daha fazla kar elde etmesi ve misyonları doğrultusunda faaliyetlerine devam edebilmesi için küreselleşen dünyadaki pazarlarda yerini alabilmesi oldukça önemli görülmektedir. İşletmeler gerek maliyetler gerekse yasal mevzuatlar sebebi ile küresel pazarlara ulaşma konusunda iç kaynaklarından ziyade dış kaynak olarak ifade edilen işletme dışında başka bir işletme ya da kurumdan lojistik hizmeti almaktadır. Farklı şekillerde gerçekleşen lojistiğin dış kaynak olarak kullanımdan günümüz teknolojilerinin ve işletme bakış açılarının uygun bir yöntem olarak görüldüğü freight forwarder (taşıma işleri komisyoncusu) işletmeleri ön plana çıkmaktadır. Ayrıca başta kamu yönetimi ve iktisat alanı olmak üzere birçok disiplin için yeni ve etkili bir kavram olan yönetişim ve yönetişimin alt türlerini oluşturan ilişkisel ve biçimsel yönetişimin günümüz işletmelerince oldukça önemli olarak kabul edildiği görülmektedir. Bu doğrultuda küreselleşen dünya düzeninde pazar rekabetinden geri kalmak istemeyen işletmelerin lojistik hizmetleri sürecinde iş birliği içerisine girdikleri ve yönetişim biçimlerini benimseyerek hareket ettikleri görülmektedir. Freight Forwarder (Taşıma İşleri Komisyoncusu) dış kaynak kullanım başarısının biçimsel ve ilişkisel yönetişim rolünün ölçülmesi ve gıda perakende satış yapan şirketler üzerine bir araştırma yapılması amacı ile gerçekleştirilen bu çalışma, günümüz şartlarında aktif olarak işletmelerce dış kaynak olarak kullanılmakta olan Freight Forwarder (Taşıma İşleri Komisyoncusu) işletmelerinden alınan lojistik hizmetinin gıda perakende sektörü içerisindeki işletmelere sağladığı faydaları özellikle ilişkisel ve biçimsel yönetişim bağlamın geliştirilen işbirliğinin etkilerini araştırma amacıyla gerçekleştirilmiştir. Yapılan alanyazın taramasında işletmelerin rekabet faktöründen geri kalmamak için özellikle lojistik dış kaynak kullanım süreçlerin biçimsel ve ilişkisel yönetişim unsurlarını benimseyerek dış kaynak kullanımı gerçekleştiren işletmelerin daha başarılı olacağı görülmektedir. Başta lojistik, dış kaynak, freight forwarder ve yönetişim kavramlarının alanyazın içerisinde yer alan çalışmalar doğrultusunda kavramsal çerçevesi oluşturulmuştur. Çalışma kapsamında konu ile yapılan çalışmaların incelenmesi ile oluşturulan kavramsal çerçevenin devamında gıda perakendecisi olarak hizmet veren işletmelerle gerçekleştirilen saha çalışması ile elde edilen bulgular değerlendirilmiş ve sonuç kısmı oluşturulmuştur.Throughout human history, individuals have engaged in various commercial activities to meet their needs and fulfill their vital activities. The development of industry, the adoption of modernity and the capitalist production system, and finally the digital revolution have directly affected the social structure and institutions, and have led to changes in many fields such as public administration, sociology, economics, business administration, and psychology. It is considered very important for businesses to be able to take their place in the markets of the globalizing world in order to generate more profit and continue their activities in line with their missions. Businesses receive logistics services from another business or organization outside the business, which is expressed as external resources rather than internal resources, in order to reach global markets due to both costs and legal regulations. It is seen that freight forwarder (freight forwarder) businesses, which are seen as an appropriate method by today's technologies and business perspectives, come to the fore from the use of logistics in different ways as outsourcing. In addition, it is seen that governance, which is a new and effective concept for many disciplines, especially in the field of public administration and economics, and relational and formal governance, which constitute sub-types of governance, are considered to be very important by today's businesses. In this direction, it is seen that businesses that do not want to fall behind in the market competition in the globalizing world cooperate in the logistics services process and act by adopting governance forms. Measuring the role of formal and relational governance in freight forwarder outsourcing success: This study, which was carried out with the aim of conducting a research on food retail companies, was carried out to investigate the benefits of logistics services received from freight forwarder businesses, which are actively used as outsourcing by businesses in today's conditions, to businesses in the food retail sector, especially the effects of cooperation developed in the context of relational and formal governance. In the literature review, it is seen that businesses will be more successful in outsourcing by adopting formal and relational governance elements of logistics outsourcing processes in order not to fall behind the competitive factor. The conceptual framework of logistics, outsourcing, freight forwarder and governance concepts has been created in line with the studies in the literature. Within the scope of the study, the conceptual framework created by examining the studies on the subject in the literature, the findings obtained from the field study conducted with the enterprises serving as food retailers were evaluated and the conclusion part was formed.trİşletmeBusiness AdministrationFreight forwarder (taşıma işleri komisyoncusu) dış kaynak kullanım başarısının biçimsel ve ilişkisel yönetişim rolünün ölçülmesi: Gıda perakende satış yapan şirketler üzerine bir araştırmaMeasuring the Role of Formal and Relational Governance in Freight Forwarder Outsourcing Success: A Study on Food Retail CompaniesMaster Thesis